Faillissement en surseance van betaling
Een faillissement betekent niet automatisch dat u als bestuurder privé aansprakelijk bent. Maar wanneer loopt u dat risico wel?
Als bestuurder van een bv bent u normaal gesproken niet persoonlijk aansprakelijk voor de schulden van de bv. Dat is juist een van de belangrijkste voordelen van ondernemen via een rechtspersoon.
Die bescherming kent echter grenzen. Wanneer een onderneming failliet gaat, kan worden onderzocht of het bestuur zijn taak onbehoorlijk heeft uitgevoerd. Ook een individuele schuldeiser kan onder omstandigheden proberen een bestuurder persoonlijk aansprakelijk te stellen.
Wanneer kan een bestuurder aansprakelijk worden gesteld?
Een slechte bedrijfsbeslissing is op zichzelf onvoldoende. Ondernemen betekent risico nemen. Een investering kan mislukken. Een grote klant kan failliet gaan. Een markt kan instorten.
De juridische vraag is daarom niet simpelweg: “Is het bedrijf failliet gegaan?”
De vraag is: “Heeft het bestuur onder de omstandigheden redelijkerwijs kunnen en mogen handelen zoals het heeft gedaan?”
Daarbij kunnen bijvoorbeeld de administratie, financiële informatie, besluitvorming en de reactie op oplopende betalingsproblemen een belangrijke rol spelen. Een bestuur dat ziet dat de liquiditeit steeds verder verslechtert, kan niet onbeperkt blijven handelen alsof er niets aan de hand is.
Administratie en jaarrekening
Bij een faillissement kijkt de curator kritisch naar de administratie. Kan uit de administratie worden afgeleid wat de rechten en verplichtingen van de onderneming zijn? Zijn belangrijke financiële gegevens beschikbaar? Zijn jaarrekeningen tijdig gedeponeerd? Gebreken op dit gebied kunnen grote gevolgen hebben. De wettelijke regeling van bestuurdersaansprakelijkheid bij faillissement kent hiervoor specifieke regels.
Ook buiten faillissement kan aansprakelijkheid ontstaan
Een bestuurder kan onder omstandigheden ook rechtstreeks door een schuldeiser worden aangesproken. Denk aan een situatie waarin een bestuurder namens de bv een overeenkomst sluit terwijl hij weet, of behoort te begrijpen, dat de bv die overeenkomst niet zal kunnen nakomen en geen verhaal biedt. Ook dan is de concrete situatie beslissend.
Wat wist de bestuurder op dat moment? Welke financiële informatie was beschikbaar? Waren er nog financieringsmogelijkheden? Was sprake van een tijdelijke tegenvaller of een structureel probleem?
Een aansprakelijkstelling is nog geen aansprakelijkheid
Een curator of schuldeiser kan een bestuurder aansprakelijk stellen. Daarmee staat echter nog niet vast dat de claim juridisch slaagt. Een goede verdediging begint daarom met het reconstrueren van de feiten.
Welke beslissingen zijn genomen? Wanneer? Op basis van welke informatie? Welke alternatieven waren er? Welke adviezen zijn ingewonnen? Wat is daarna gebeurd? Juist documentatie kan jaren later van grote betekenis zijn.
Wat kunt u als bestuurder doen?
Wacht niet totdat het faillissement is uitgesproken. Als de onderneming financieel in zwaar weer terechtkomt, is het verstandig om vroegtijdig te laten beoordelen welke juridische risico’s ontstaan.
Dat geldt zeker wanneer:
- de onderneming structureel niet meer kan betalen;
- de bank krediet opzegt of aanvullende zekerheden verlangt;
- belastingschulden oplopen;
- schuldeisers druk uitoefenen;
- een aandeelhouder of gelieerde onderneming geld ontvangt;
- nieuwe verplichtingen worden aangegaan;
- een faillissement dreigt.
Bestuurdersaansprakelijkheid gaat uiteindelijk over beslissingen die op een bepaald moment zijn genomen.
Hoe eerder die beslissingen juridisch worden beoordeeld, hoe groter de mogelijkheid om risico’s te beperken.
Wordt u als bestuurder aansprakelijk gesteld of verkeert uw onderneming in financieel zwaar weer? Laat uw positie tijdig beoordelen.
Heeft u te maken met een (dreigende) aansprakelijkheid en zoekt u deskundige juridische begeleiding? Neem dan contact op met Amice Advocaten via info@amice-advocaten.nl of bel ons op +31 (0)30-230 02 30 voor een persoonlijk advies.